คำถามนี้มักถูกตอบด้วยอคติของคนตอบ — บริษัทรับพัฒนาจะบอกให้สั่งทำ ตัวแทนขาย SaaS จะบอกให้เช่า บทความนี้จึงเทียบด้วยตัวเลขและเกณฑ์ที่ตรวจสอบเองได้
ความต่างที่แท้จริงไม่ใช่ราคา
คนส่วนใหญ่เปรียบเทียบผิดจุด เพราะมองว่าเป็นการเลือกระหว่าง "จ่ายก้อนเดียว" กับ "จ่ายรายเดือน" แต่ความต่างที่สำคัญกว่าคือ ใครปรับตัวเข้าหาใคร
- SaaS — คุณปรับกระบวนการทำงานให้เข้ากับระบบ
- สั่งทำ — ระบบถูกสร้างให้เข้ากับกระบวนการของคุณ
ถ้ากระบวนการของคุณเหมือนคนอื่นในอุตสาหกรรมเดียวกัน การปรับตัวเข้าหา SaaS แทบไม่เสียอะไร แต่ถ้าวิธีทำงานของคุณคือข้อได้เปรียบทางธุรกิจ การถูกบังคับให้ทำตามระบบสำเร็จรูปคือการทิ้งข้อได้เปรียบนั้น
เทียบต้นทุน 5 ปี
สมมติทีมขาย 20 คน เทียบ SaaS ที่ราคา ฿600 ต่อผู้ใช้ต่อเดือน (ช่วงราคาทั่วไปของ CRM ระดับกลางในไทย) กับ CRM สั่งทำระดับ Business ฿59,900 พร้อม MA ฿4,900 ต่อเดือน
| ปีที่ | SaaS สะสม | สั่งทำ สะสม | ใครถูกกว่า |
|---|---|---|---|
| 1 | ฿144,000 | ฿118,700 | สั่งทำ |
| 2 | ฿288,000 | ฿177,500 | สั่งทำ |
| 3 | ฿432,000 | ฿236,300 | สั่งทำ |
| 5 | ฿720,000 | ฿353,900 | สั่งทำ ประหยัดกว่า ฿366,100 |
ตารางเปรียบเทียบรอบด้าน
| ประเด็น | SaaS สำเร็จรูป | CRM สั่งทำ |
|---|---|---|
| เริ่มใช้งาน | ทันที (ตั้งค่า 1-4 สัปดาห์) | 7-21 วันทำการ |
| ต้นทุนเริ่มต้น | ต่ำมาก | ฿29,900-119,900 |
| ต้นทุนระยะยาว | โตตามจำนวนผู้ใช้ | คงที่ |
| ปรับให้ตรงงาน | จำกัดตามที่ระบบเปิดให้ | ปรับได้ทุกอย่าง |
| เจ้าของข้อมูล | อยู่บนระบบผู้ให้บริการ | อยู่บนเซิร์ฟเวอร์คุณ |
| Source Code | ไม่ได้ | ได้ทั้งหมด |
| เชื่อมระบบเดิม | เฉพาะที่มี API ให้ | เชื่อมได้ตามต้องการ |
| ความเสี่ยง | ผู้ให้บริการขึ้นราคา/ปิดตัว | ต้องมีคนดูแลต่อเนื่อง |
| อัปเดตฟีเจอร์ | ได้ฟรีอัตโนมัติ | ต้องจ้างพัฒนาเพิ่ม |
เลือก SaaS เมื่อไหร่
- ทีมใช้งานน้อยกว่า 10-15 คน และยังไม่แน่ใจว่าจะโตเร็วแค่ไหน
- กระบวนการขายเป็นแบบมาตรฐาน — เก็บ Lead, ติดตาม, ปิดการขาย
- ต้องการเริ่มใช้งานภายในสัปดาห์นี้
- ยังไม่มีคนดูแลระบบภายในองค์กร
- ยังอยู่ระหว่างทดลองว่ากระบวนการที่ใช่คืออะไร
เลือกสั่งทำเมื่อไหร่
- ทีมเกิน 20 คน หรือมีแผนโตชัดเจน
- มี Workflow เฉพาะที่ลอง SaaS แล้วต้องหาทางเลี่ยงตลอด
- ต้องเชื่อมกับระบบเดิมที่ SaaS ไม่รองรับ
- ข้อมูลลูกค้าเป็นข้อมูลอ่อนไหวที่ต้องเก็บบนเซิร์ฟเวอร์ของตัวเอง (เช่น ข้อกำหนด PDPA ที่เข้มงวด)
- เคยใช้ SaaS แล้วพบว่าจ่ายค่าฟีเจอร์ที่ไม่ได้ใช้เป็นส่วนใหญ่
ทางที่สามที่คนมักลืม
ไม่จำเป็นต้องเลือกข้างเดียวตั้งแต่แรก วิธีที่ได้ผลดีในทางปฏิบัติคือ เริ่มที่ SaaS เพื่อเรียนรู้ว่ากระบวนการที่ใช่คืออะไร แล้วค่อยสั่งทำเมื่อรู้ชัดแล้ว
ข้อดีคือคุณจะรู้ความต้องการจริงจากการใช้งาน ไม่ใช่จากการนึกเอาในห้องประชุม ทำให้ระบบที่สั่งทำรอบแรกตรงจุดกว่ามาก และประหยัดกว่าการสั่งทำแล้วต้องรื้อ
ข้อควรระวังคือ ต้องเลือก SaaS ที่ export ข้อมูลออกได้ ตรวจสอบตั้งแต่ก่อนสมัครว่า ดึงข้อมูลออกเป็นไฟล์มาตรฐานได้ไหม และมี API ให้เชื่อมหรือเปล่า มิฉะนั้นการย้ายทีหลังจะแพงกว่าที่คิด
คำถามที่พบบ่อย
สั่งทำแล้วต้องจ่ายรายเดือนอีกไหม
ค่าพัฒนาจ่ายครั้งเดียว แต่ยังมีค่า Hosting ราว ฿2,500 ต่อปี และค่าดูแลระบบ (MA) ซึ่งเป็นทางเลือก เริ่มที่ ฿4,900 ต่อเดือน ถ้ามีทีม IT ภายในดูแลเองก็ไม่จำเป็นต้องจ่ายส่วนนี้
ระบบสั่งทำจะล้าสมัยเร็วกว่าไหม
ไม่จำเป็น ถ้าเลือกเทคโนโลยีที่มีชุมชนใหญ่และยังพัฒนาต่อเนื่อง สิ่งที่ทำให้ระบบล้าสมัยเร็วคือ การไม่อัปเดตความปลอดภัยและไม่มีใครดูแล ไม่ใช่ตัวเทคโนโลยีเอง — ซึ่งแก้ได้ด้วยการทำ MA อย่างสม่ำเสมอ
ถ้าบริษัทที่พัฒนาให้เลิกกิจการจะทำยังไง
นี่คือเหตุผลที่ต้องได้ Source Code ตั้งแต่แรก ถ้ามีโค้ดและเอกสารครบ บริษัทอื่นรับช่วงต่อได้ ควรระบุในสัญญาว่าได้ Source Code และเอกสารระบบเมื่อส่งมอบ
ไม่แน่ใจว่าธุรกิจคุณควรไปทางไหน
เล่ากระบวนการทำงานและจำนวนผู้ใช้มาคร่าวๆ เราช่วยคำนวณจุดคุ้มทุนให้ฟรี
ปรึกษาฟรี →